Autor: Kamil Kwaśniok - Senior Konsultant
Ludzie, projekty i potrzeba zewnętrznej ekspertyzy
Historia branży konsultingu biznesowego na świecie sięga początku XX wieku. Wtedy też możemy mówić o powstaniu pierwszych firm świadczących usługi doradztwa, czyli odpłatnego udzielania fachowych porad w różnych kwestiach dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej. Przez lata branża rozwinęła się bardzo mocno i dziś na rynku funkcjonują zarówno wielkie międzynarodowe firmy konsultingowe z szerokim zakresem kompetencji, jak i małe firmy wąsko specjalizowane, oferujące usługi na lokalnych rynkach (tzw. boutique consulting). W tym ekosystemie firm konsultingowych funkcjonują również konsultanci z obszaru logistyki i zarządzania łańcuchem dostaw.
Skąd pojawiła się na rynku potrzeba korzystania z zewnętrznego wsparcia firm konsultingowych? Jeżeli przyjrzymy się działalności firmy, praktycznie dowolnej branży, możemy zauważyć, że sprowadza się ona do dwóch typów działań:
- Działalność operacyjna – związana z głównym profilem firmy, np. produkcja, handel, usługi, badania i rozwój.
- Projekty – działania jednorazowe w celu rozwiązania określonych problemów, optymalizacji obecnej działalności lub zapewnienia rozwoju biznesu.
Czym jest projekt, a czym „bieżąca praca”?
Według szkolnej definicji, projektem nazywamy zorientowane na cel, tymczasowe, unikatowe przedsięwzięcie, które posiada określony początek oraz koniec. To właśnie tymczasowość oraz unikatowość sprawiają, że w większości przypadków firmy nie utrzymują w sposób ciągły własnych specjalistów i chętnie korzystają z pomocy zewnętrznych partnerów, posiadających wiedzę ekspercką dedykowaną do danego typu projektu i zakresu zadań.
Rozwój każdej firmy związany jest z realizacją niezliczonej ilości mniejszych lub większych projektów, mających zazwyczaj charakter interdyscyplinarny, wymagający łączenia wiedzy eksperckiej z kilku dziedzin jednocześnie. Etatowi pracownicy operacyjni mają swoje codzienne, regularne obowiązki i ograniczone możliwości czasowe do wprowadzania wszelkich nowych inicjatyw. Dodatkowo wdrażanie nowych rozwiązań jest często powiązane z kompetencjami wykraczającymi poza obręb wymagany dla danego stanowiska.
Dlaczego nie trzymać wszystkich ekspertów „w szafce przy biurku”?
Aby bez problemu i zgodnie z najlepszymi praktykami rynkowymi przeprowadzić wszystkie przedsięwzięcia, firmy byłyby zmuszone do zatrudniania, a następnie utrzymywania w swoich szeregach ogromnych zasobów ekspertów z różnych dziedzin. Owszem, zdarza się, że w pewnych obszarach decydują się na stworzenie wewnętrznego działu prowadzącego projekty, lecz ma to rację bytu tylko w przypadku wystarczającej skali biznesu, która zapewnia odpowiednią ilość zadań dla sensu funkcjonowania takiej komórki.
Nawet duże przedsiębiorstwa, realizujące duże ilości projektów i posiadające na pokładzie własne zasoby do ich realizacji, najczęściej wspomagają się zewnętrznymi ekspertami. Skupiają się przede wszystkim na zarządzaniu projektem, delegując na zewnątrz pozyskanie niezbędnej wiedzy eksperckiej w obszarze, którego dotyczy dany projekt. W takim przypadku szczególnie dobrze sprawdza się zaangażowanie zewnętrznego partnera, specjalizującego się wyłącznie w fachowym prowadzeniu projektów zgodnych z kompetencjami i profilem działalności danej firmy doradczej.
Poniżej postaram się pokrótce przedstawić korzyści wynikające z takiej współpracy na przykładzie doradztwa w zakresie inżynierii łańcucha dostaw z udziałem konsultantów Miebach Consulting.
1. Fachowa wiedza i dedykowane zasoby
Tylko w obszarze logistyki i zarządzania łańcuchem dostaw mamy do czynienia z bardzo szeroką paletą możliwych projektów. Spróbujmy je usystematyzować w kilka głównych kategorii:
- Struktura łańcucha dostaw i strategia logistycznej obsługi rynku – projekty dotyczące optymalnych lokalizacji obiektów logistycznych, ich funkcji, alokacji zapasów w sieci, dostosowanych do rozwoju firmy.
- Doskonalenie działalności operacyjnej – projekty o charakterze bez‑ lub niskoinwestycyjnym: optymalizacja procesów magazynowych, transportu w sieci logistycznej, zarządzania zapasami, planowania, prognozowania i S&OP (Sales & Operations Planning). Audyt lub wdrożenie procesu ciągłego doskonalenia, do momentu gdy stanie się on stałym komponentem rutynowej działalności, również jest projektem.
- Projekty inwestycyjne – rozbudowa infrastruktury logistycznej firmy, od koncepcji, studium wykonalności i doboru optymalnych technologii, przez projektowanie szczegółowe, przetargi, realizację i wdrożenie, przeszkolenie personelu, po testy, rozruch i osiągnięcie docelowej wydajności. Do tej kategorii zalicza się również wdrożenie nowych narzędzi informatycznych, np. systemów ERP, WMS, TMS, OMS itp. Sam etap wdrożenia to pole dla wielu projektów związanych z reorganizacją firmy na różnych poziomach i zarządzaniem zmianą.
- Przepływ informacji i digitalizacja – projekty związane z usprawnieniem komunikacji i przepływu informacji oraz wykorzystaniem możliwości tkwiących w danych i ich zaawansowanej analizie, zarówno na poziomie procesów magazynowych i produkcyjnych, jak i całego łańcucha dostaw oraz otoczenia biznesowego (zachowania klientów, makrozjawiska, analiza Big Data).
Choć lista jest szeroka, to widać, że praktycznie nie da się ogarnąć takiej gamy projektów wyłącznie własnymi zasobami. Można natomiast skorzystać ze wsparcia ekspertów z zewnątrz – bądź bardzo wąsko specjalizowanych w jednym konkretnym obszarze, bądź firmy o szerszych kompetencjach, umożliwiających holistyczne podejście i transfer wiedzy z innych branż lub rynków.
Firma taka – na przykładzie Miebach Consulting – posiada wewnętrzne centra kompetencji, zrzeszające osoby z odpowiednią wiedzą i doświadczeniem do udziału w wyżej wymienionych projektach. Gwarantuje to prowadzenie projektów zgodnie z najlepszymi praktykami rynkowymi i dostępną wiedzą inżynierską. Dodatkowo, oprócz wykwalifikowanej kadry, firma posiada autorskie narzędzia i modele obliczeniowe pomocne w realizacji tych projektów.
2. Niezależna ocena z zewnątrz – „helikopterowe spojrzenie”
Świeże, niezależne spojrzenie z zewnątrz, wolne od wewnętrznych uwarunkowań i bagażu historycznego doświadczeń, jest zawsze wartością dodaną przy rozwiązywaniu problemów. Często pracownicy operacyjni, skupieni na codziennym bieżącego procesu, koncentrują się na znanych sobie rozwiązaniach i utrwalonych schematach postępowania.
Właśnie dlatego brakuje im widzenia „z wysokości helikoptera”. Optymalizacja nigdy nie powinna być punktowa i powodować negatywnych skutków gdzieś „po drugiej stronie” procesu czy łańcucha dostaw. Kluczowe jest podejście całościowe – holistyczne, niosące korzyści (lub przynajmniej neutralne skutki) na każdym etapie procesu i w każdym ogniwie łańcucha dostaw.
Dodatkowo, niezależny doradca logistyczny, który nie jest związany z żadnym z producentów wyposażenia magazynowego, będzie optował za rozwiązaniem optymalnym, spełniającym zdefiniowane wymagania klienta, a nie za rozwiązaniem, które najbardziej interesuje pojedynczego dostawcę sprzętu.
3. Wiedza ekspercka z wielu branż i benchmarking
Wiedza konsultanta pochodząca z różnych gałęzi biznesu lub rynków to bardzo istotna wartość dodana projektu z udziałem firmy konsultingowej. Pozwala na szersze spojrzenie na dane zagadnienie, wyciąganie wniosków z szeroko zakrojonych trendów oraz przenoszenie najlepszych praktyk z innych projektów, często nawet z innych branż.
Bogate portfolio zrealizowanych projektów umożliwia doradcy posiadanie ogromnej bazy benchmarków oraz wiedzy, jak je interpretować. To świetne źródło do wdrażania dobrych praktyk i unikania kosztownych eksperymentów, które mogą prowadzić do chybionych inwestycji. Stąd doświadczenie i referencje konsultanta są kluczowe dla decyzji o wyborze partnera – zarówno w ocenie nas, konsultantów, jak i w badaniach ankietowych oraz rozmowach z firmami korzystającymi z konsultingu.
Specyfika pracy firmy konsultingowej – sprzedaż wiedzy, a nie tylko raportu
Uzmysłowienie sobie powyższych korzyści pozwala także lepiej zrozumieć specyfikę pracy firmy konsultingowej i jej współpracy z klientem. Konsulting sprzedaje wiedzę ekspercką i czas, a klienci czerpią korzyści zarówno z efektów projektu, jak i z samego procesu jego realizacji – dzięki poszerzeniu własnej wiedzy i kompetencji.
Dlatego też warunkiem koniecznym sukcesu projektu jest partnerskie podejście obydwu stron, uzgodnienie kluczowych celów projektu i konsekwentne zmierzanie do ich realizacji, pracując ramię w ramię w jednej drużynie. W takim modelu współpracy zewnętrzna firma konsultingowa nie jest kimś „z zewnątrz”, a integralnym elementem zespołu, który wspiera firmę w budowaniu trwałej przewagi konkurencyjnej w obszarze łańcucha dostaw i logistyki.
